Litewskie Ministerstwo Transportu i Łączności oraz grupa LTG przeanalizowały hiszpańską technologię kolei o zmiennej szerokości torów w ramach trwających ocen dotyczących potencjalnych połączeń z siecią Rail Baltica o standardowej szerokości torów. Rozmowy odbyły się podczas majowego spotkania w Madrycie z hiszpańskim zarządcą infrastruktury Adif oraz producentem taboru kolejowego Talgo.
Delegacja litewska zapoznała się z hiszpańskim modelem podwójnego rozstawu torów, który łączy infrastrukturę o rozstawie iberyjskim (1668 mm) i europejskim standardowym (1435 mm), a także z interoperacyjnością między liniami konwencjonalnymi a szybkimi. Hiszpania stosuje systemy o zmiennym rozstawie torów, aby umożliwić pociągom poruszanie się po obu sieciach bez konieczności przesiadania się pasażerów.
W punktach zmiany rozstawu torów mechanizm blokujący zostaje zwolniony, koła przesuwają się do wymaganego rozstawu, a następnie ponownie się blokują. Proces ten trwa kilka minut i odbywa się bez zatrzymywania pociągu.
Hiszpania opracowała ten system w trakcie rozbudowy swojej sieci kolei dużych prędkości o standardowej szerokości torów, równolegle do istniejącej sieci o szerokości torów iberyjskiej. Według strony litewskiej instalacje o zmiennej szerokości torów można demontować i przenosić po ukończeniu budowy nowych odcinków o standardowej szerokości torów, co pozwala na stopniową rozbudowę sieci bez konieczności tworzenia stałej infrastruktury przejściowej.
Sieć kolejowa Hiszpanii liczy łącznie prawie 16 000 km linii o rozstawie iberyjskim i standardowym. Około 60% przewozów pasażerskich odbywa się z wykorzystaniem rozwiązań z regulowanym rozstawem torów. Krajowa flota pociągów dużych prędkości obejmuje około 90 pociągów przystosowanych do zmiany rozstawu torów, a planuje się zwiększenie tej liczby do około 120 pociągów.
Litwa analizuje możliwości techniczne mające na celu poprawę połączeń między Wilnem a przyszłą główną linią Rail Baltica. Ministerstwo oświadcza, że nie podjęto jeszcze decyzji co do konkretnych technologii ani dostawców oraz że alternatywne rozwiązania będą oceniane pod kątem kosztów, interoperacyjności oraz długoterminowych celów polityki transportowej.
Rail Baltica zapewni zelektryfikowaną linię kolejową o szerokości toru 1435 mm, łączącą Litwę, Łotwę i Estonię z Europą Środkową i Zachodnią. Projekt jest realizowany przed rozpoczęciem negocjacji w sprawie wieloletnich ram finansowych UE na lata 2028–2034, w ramach których będzie się ubiegać o wsparcie polityczne i finansowe.
