Plan, opracowany przez Správę železnic oraz czeskie Ministerstwo Transportu, przewiduje instalację sieci trakcyjnej na prawie 600 kilometrach linii kolejowych oraz traktuje priorytetowo pełne wdrożenie systemu ETCS na głównych korytarzach TEN-T.
Do 2031 i 2033 roku Správa železnic zamierza zrealizować duże projekty modernizacyjne związane z elektryfikacją na odcinku 235 kilometrów linii kolejowych. Na kolejnych 355 kilometrach zostanie zainstalowana sieć trakcyjna w ramach tzw. elektryfikacji prostej, czyli elektryfikacji bez większych zmian w układzie torów.
Plan elektryfikacji obejmuje również projekty regionalne wspierane przez Fundusz Modernizacyjny. Jednocześnie koncepcja ta uwzględnia przewidywane szersze wykorzystanie pociągów akumulatorowych, które według ministerstwa mają stać się znacznie bardziej powszechne w nadchodzących latach, przy wsparciu dodatkowych programów dotacji na tabor kolejowy.
„Celem nowej koncepcji elektryfikacji jest lepsze ukierunkowanie inwestycji tam, gdzie środki publiczne przyniosą maksymalne korzyści i największy efekt mnożnikowy – zarówno dla przewoźników pasażerskich i towarowych, jak przede wszystkim dla samych pasażerów oraz przedsiębiorstw korzystających z kolei. Jednocześnie chcemy równomiernie rozwijać sieć, uwzględniając potrzeby transportu dalekobieżnego, towarowego i regionalnego. Nie budujemy zamków na piasku ani nie oszukujemy samych siebie. Nasz plan działania opiera się na rzeczywistej gotowości poszczególnych projektów oraz wymaganiach operatorów i organów transportowych” – powiedział Ivan Bednárik, czeski minister transportu.
Tomáš Tóth, dyrektor generalny Správa železnic, stwierdził, że plan ten stanowi część szerszej transformacji zarządcy infrastruktury oraz jego podejścia do komunikacji z rynkiem.
„Chcemy zrealizować to, co sobie założyliśmy na początku transformacji Správy železnic: przygotować jasny i przewidywalny plan rozwoju infrastruktury kolejowej oraz przekazać go w sposób otwarty i w odpowiednim czasie. Dlatego właśnie publikujemy teraz konkretną prognozę dotyczącą elektryfikacji i systemu ETCS, aby organy transportowe, operatorzy i inni partnerzy mogli się nią kierować. O wszystkim otwarcie rozmawiamy z operatorami i organami transportowymi, starając się znaleźć punkt styku między ich oczekiwaniami a naszymi możliwościami” – powiedział Tóth.
W przypadku systemu ETCS priorytetem będzie wdrożenie trybu wyłącznego na liniach sieci TEN-T. Korytarze te obsługują około 90% ruchu kolejowego w Czechach, co sprawia, że są one głównym obszarem zainteresowania w kontekście najbardziej zaawansowanej wersji europejskiego systemu sterowania pociągami.
Na liniach drugorzędnych plan zakłada stosowanie prostszych i bardziej ekonomicznych rozwiązań zabezpieczających. Oprócz niższych poziomów ETCS, stosowanych już w innych krajach europejskich, Czechy zamierzają wprowadzić urządzenie zatrzymujące pociąg, znane lokalnie jako ETCS PZV. System ten jest kompatybilny ze standardowym wyposażeniem pokładowym ETCS i ma na celu poprawę bezpieczeństwa na mniej uczęszczanych liniach bez konieczności ponoszenia przez operatorów dodatkowych nakładów inwestycyjnych związanych z wyposażeniem pojazdów.
Koncepcja dotycząca linii poza siecią podstawową będzie zależała od faktycznego wykorzystania tych linii do przewozu pasażerów i towarów, a nie od stosowania wszędzie tego samego rozwiązania.
„Prowadzimy obecnie intensywne rozmowy z Agencją Kolejową Unii Europejskiej w sprawie zatwierdzenia systemu ETCS PZV. System ten nie jest nam obcy pod względem technicznym; stosujemy go podczas modernizacji infrastruktury jako tymczasowy system zabezpieczający. Dysponujemy również informacjami z innych krajów, które śledzą nasze starania o znalezienie optymalnego rozwiązania zabezpieczającego dla lokalnych linii i chcą czerpać z naszych doświadczeń. Zatrzymanie pociągu za pomocą systemu bezpieczeństwa stanowi kluczowy element bezpieczeństwa” – powiedział Bednárik.
Tóth dodał, że zaktualizowany plan dotyczący systemu ETCS powinien również chronić dotychczasowe inwestycje operatorów i organów zarządzających transportem publicznym w sprzęt pokładowy.
„Aktualizując plan wdrażania systemu ETCS, staramy się w jak największym stopniu uwzględnić inwestycje poczynione przez organy transportowe i operatorów w zakresie wyposażania pojazdów w urządzenia pokładowe. Dzięki tej zmianie zyskujemy również możliwość ochrony linii, na których instalacja najbardziej zaawansowanego systemu ETCS zagroziłaby ich rentowności” – powiedział Tóth.
Správa železnic obsługuje obecnie 670 kilometrów linii, na których funkcjonuje wyłącznie system ETCS. W tym roku planowane jest uruchomienie kolejnych około 180 kilometrów.
Najważniejszym nadchodzącym krokiem będzie grudniowe rozszerzenie wyłącznej eksploatacji systemu ETCS na cały południowy korytarz między Pragą a Czeskimi Budziejowicami. Dzięki temu jeszcze bardziej wzrośnie liczba tras głównych, na których pociągi kursują w ramach europejskiego systemu sygnalizacji i bezpieczeństwa.