Pierwszy szczyt Azja Środkowa-UE, który odbył się 4 kwietnia w uzbeckim mieście Samarkanda pod przewodnictwem prezydenta Uzbekistanu Shavkata Mirziyoyeva, zgromadził przywódców wszystkich pięciu republik Azji Środkowej, najwyższych urzędników UE i szefów europejskich instytucji finansowych w celu wyznaczenia kursu na głębszą współpracę polityczną i gospodarczą.
Kluczowymi tematami były połączenia transportowe, w szczególności kolejowe. Prezydent Mirziyoyev uznał brak wydajnych korytarzy transportowych za główną przeszkodę w rozwijaniu współpracy z wiodącymi europejskimi firmami.
"W szczególności musimy opracować skoordynowane środki i przyjazne dla biznesu warunki rozbudowy i ładowania Środkowego Korytarza. Jestem przekonany, że zadania te w pełni odpowiadają celom ogólnoeuropejskiej strategii Global Gateway. W związku z tym proponujemy zwołanie spotkania ministrów transportu z krajów położonych wzdłuż tej trasy pod auspicjami Unii Europejskiej w celu opracowania skoordynowanego podejścia" - powiedział Mirziyoyev.
Mirziyoyev podkreślił, że rozwój i optymalizacja tego korytarza są niezbędne do uwolnienia potencjału handlowego i integracji gospodarek Azji Środkowej z rynkami europejskimi. Zasugerował zwołanie specjalnego spotkania ministrów transportu z krajów korytarza w celu skoordynowania ulepszeń, koncentrując się na usuwaniu wąskich gardeł w infrastrukturze, harmonizacji procedur celnych i zapewnieniu kompatybilności multimodalnej.
Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen powtórzyła ten nacisk na łączność, ogłaszając pakiet inwestycyjny Global Gateway o wartości 12 miliardów euro, którego część ma wspierać zrównoważoną infrastrukturę transportową i rozwój logistyki transgranicznej. Komisja Europejska uznała Middle Corridor za priorytet w ramach strategii Global Gateway, postrzegając go jako realną alternatywę dla tradycyjnych szlaków euroazjatyckich.
Zwiększone zaangażowanie UE - i szybki wzrost gospodarczy Azji Środkowej - sygnalizują rosnące możliwości dla operatorów kolejowych i deweloperów infrastruktury. Dzięki długoterminowym planom usprawnienia tranzytu i rozszerzenia połączeń handlowych, kolej będzie odgrywać kluczową rolę w tym rozwijającym się partnerstwie międzyregionalnym.
