Železnice Slovenskej republiky (ŽSR) przedstawiło wyniki krajowego studium wykonalności projektu kolei dużych prędkości VRT V4, określającego sposób integracji Słowacji z sieciami kolei dużych prędkości V4 i Austrii, ze szczególnym uwzględnieniem trasy przebiegającej przez węzeł kolejowy w Bratysławie.
3 główne scenariusze
W badaniu oceniono trzy główne scenariusze tras przebiegu szybkich połączeń przez Bratysławę: dwie opcje rozwoju oparte na nowych trasach oraz jedną konserwatywną opcję maksymalizującą wykorzystanie istniejącej infrastruktury. Łącznie scenariusze obejmowały 38 alternatyw technicznych zbudowanych z 30 modułowych sekcji, które zostały zawężone do siedmiu opcji do szczegółowej analizy kosztów i korzyści.
W obu scenariuszach rozwoju przewidziano nowe linie o prędkości projektowej 160–200 km/h, w tym nowe przeprawy przez Dunaj i Małe Karpaty. ŽSR stwierdziło, że opcje te nie są zalecane do dalszych prac ze względu na ograniczenia środowiskowe, ograniczenia przestrzenne oraz niekorzystny stosunek kosztów do korzyści.
W badaniu wskazano konserwatywny wariant jako preferowane rozwiązanie techniczne. Opcja ta łączy w sobie ukierunkowaną nową budowę z systematyczną modernizacją istniejących linii, zwłaszcza wzdłuż południowego brzegu Dunaju, i wymaga gruntownej modernizacji węzła kolejowego w Bratysławie.
Budowa nowej stacji Bratislava západ
Kluczowe elementy preferowanego rozwiązania obejmują budowę nowej stacji Bratislava západ w pobliżu Stupavy, która pełniłaby funkcję głównej stacji formacyjnej, serwisowej i końcowej dla połączeń krajowych oraz przystanku dla pociągów dużych prędkości. Funkcje serwisowe zostałyby przeniesione z Bratislava hlavná stanica do Bratislava západ, aby zwolnić przestrzeń w centrum miasta.
Dalsze działania obejmują modernizację układu torów na stacji Bratislava hlavná stanica, zwiększenie dopuszczalnej prędkości z 30 km/h do 50 km/h oraz przedłużenie torów do 750 m w celu dostosowania ich do pociągów towarowych. Proponuje się budowę czterotorowego połączenia między stacją Bratislava hlavná stanica a Lamač, w tym bezkolizyjnego węzła w kierunku Bratislava západ poprzez nowy dwutorowy tunel kolejowy.
Preferowany wariant przewiduje również nową linię Lamač–Bratysława západ–Zohor biegnącą równolegle do autostrady D2 z prędkością do 160 km/h oraz nową linię dużych prędkości z Bratysławy západ do granicy słowacko-czeskiej, zaprojektowaną dla prędkości do 320 km/h. Dodatkowa linia łącząca z trasą Marchegg połączyłaby połączenia z Wiednia i południowej Europy z Bratislava západ dla połączeń dużych prędkości w kierunku Brna i dalej na północ.
Obecna stacja główna jako przystanek pośredni
Zgodnie z koncepcją operacyjną, Bratislava hlavná stanica pozostałaby w użyciu jako pośredni przystanek dla krajowych i międzynarodowych przewozów pasażerskich, w tym pociągów dużych prędkości. Ruch towarowy nie korzystałby z nowej linii dużych prędkości, chociaż w badaniu przeanalizowano również opcje zwiększenia przepustowości towarowej poprzez potencjalny tunel omijający główny dworzec, z zastrzeżeniem dalszych symulacji.
Projekt jest zaplanowany w dwóch etapach. Pierwsza faza, zaplanowana na lata 2030–2040, obejmuje modernizację i rozbudowę węzła kolejowego w Bratysławie, budowę stacji Bratislava západ oraz połączenia z istniejącymi liniami. Druga faza, której zakończenie planowane jest na lata 2046–2050, obejmuje budowę pełnej linii dużych prędkości w kierunku Czech oraz połączenia z Austrią.
Trzy miliardy euro kosztów
Całkowite koszty inwestycyjne projektu VRT V4, w tym prace związane z węzłem w Bratysławie, szacuje się na 3,06 mld EUR, nie licząc dodatkowych kosztów związanych z przygotowaniem projektu i nabyciem gruntów .
Według badania proponowana infrastruktura znacznie skróciłaby czas podróży. Orientacyjne czasy przejazdu to 102 minuty między Budapesztem Keleti a Bratysławą hlavná stanica, 115 minut do Bratysławy západ i 148 minut między Budapesztem a Brnem. Przewiduje się również czasy przejazdu wynoszące 33 minuty między Bratysławą západ a Brnem oraz 24 minuty między Bratysławą západ a Wiedniem, pod warunkiem budowy nowych odcinków kolei dużych prędkości.
