Správa železnic (SŽ) wprowadza gruntowne zmiany w sposobie zamawiania robót budowlanych, technologii, usług i materiałów, co może znacząco wpłynąć na dostęp wykonawców i dostawców do czeskiego rynku kolejowego.
Dla przedsiębiorstw działających w sektorze infrastruktury kolejowej przesłanie jest jasne: mniej wielopłaszczyznowych kontraktów o zbyt szerokim zakresie, prostsze procedury kwalifikacyjne, więcej pakietów specjalistycznych oraz szersze wykorzystanie cyfrowych narzędzi zamówień publicznych.
Od dużych pakietów do bardziej otwartej konkurencji
Istotą reformy jest odejście od dużych umów kompleksowych na rzecz przetargów na poszczególne zakresy prac. W praktyce oznacza to, że więcej projektów będzie prawdopodobnie podzielonych na odrębne pakiety obejmujące takie obszary, jak roboty infrastrukturalne, trakcja i zasilanie, sygnalizacja, telekomunikacja, ETCS lub GSM-R.
Dla dostawców jest to jedna z najważniejszych zmian. Zamiast angażować się w projekty wyłącznie za pośrednictwem generalnego wykonawcy, więcej wyspecjalizowanych firm powinno mieć możliwość składania ofert bezpośrednio.
SŽ twierdzi, że model ten nadal będzie opierał się na jednolitej strukturze projektu, obejmującej jedną podstawę projektową, jedną lokalizację, jeden plan likwidacji oraz centralną koordynację. Jednak pod względem komercyjnym rynek powinien stać się bardziej otwarty.
Złagodzono zasady kwalifikacji
SŽ obniża również bariery wejścia w zakresie kwalifikacji. W przypadku dużych kontraktów budowlanych wydłużane są okresy referencyjne, obniżane są wymagane wartości referencyjne, a progi dotyczące doświadczenia są łagodzone.
Wśród najważniejszych zmian znalazły się:
- dłuższy okres ważności kwalifikujących się referencji
- niższa łączna wartość referencji
- mniej rygorystyczne wymagania wobec kierowników budowy
- krótszy wymagany staż pracy przy projektach referencyjnych
- mniej stanowisk specjalistycznych wymagających formalnych kwalifikacji
Organ rozważa również uznanie wybranych referencji dotyczących budowy dróg, co pozwoli na łączenie mniejszych projektów oraz złagodzenie niektórych wymagań dotyczących kwalifikacji specjalistycznych.
Dla podmiotów zagranicznych i nowych uczestników rynku istotne są również inne zmiany: znajomość języka czeskiego nie jest już wymagana na etapie kwalifikacji, korzystanie z zagranicznych dokumentów przez specjalistów będzie łatwiejsze, a pułapy zabezpieczeń przetargowych zostały obniżone.
Ogólnie rzecz biorąc, kierunek jest jasny: szerszy dostęp bez formalnego obniżania standardów bezpieczeństwa.
ISKD staje się kluczowym punktem dostępu
W przypadku zamówień o wartości poniżej progu system kwalifikacji dostawców ISKD zyskuje coraz większe znaczenie.
SŽ przedstawia to jako stałą platformę wstępnej kwalifikacji do zamówień o niższej wartości, a nie jako zamknięty klub. Rejestracja jest ważna przez trzy lata, dostawcy nie muszą wielokrotnie potwierdzać swoich kwalifikacji przy każdym przetargu, a zarejestrowane firmy są automatycznie zapraszane do udziału w odpowiednich postępowaniach.
To sprawia, że ISKD ma szczególne znaczenie dla firm, które koncentrują się na powtarzających się zleceniach regionalnych, mniejszych przedłużeniach umów, pracach konserwacyjnych lub średniej wielkości kontraktach specjalistycznych.
Dla wielu dostawców wniosek jest prosty: jeśli chcesz współpracować z SŽ, zarejestruj się jak najwcześniej, zamiast czekać na konkretną okazję.
E-ZAK pozostaje głównym kanałem zamówień
Wszystkie postępowania przetargowe są nadal prowadzone za pośrednictwem platformy elektronicznej E-ZAK, która pozostaje głównym miejscem, gdzie dostawcy mogą znaleźć ogłoszenia, dokumentację, wyjaśnienia, zaproszenia do składania ofert oraz decyzje o udzieleniu zamówienia.
Dla wykonawców oznacza to dwie rzeczy:
- uważnie obserwować system E-ZAK
- przygotuj dane firmy, dane kontaktowe oraz dokumenty przetargowe
Na rynku, który staje się coraz bardziej zróżnicowany i dynamiczny, przegapienie terminu składania ofert może po prostu oznaczać utratę kontraktu.
Co to oznacza dla dostawców
Dla czytelników RAILMARKET nowa sytuacja zmienia nie tylko zasady, ale także strategię postępowania wobec SŽ.
Firmy powinny najpierw określić, w jakiej dziedzinie najlepiej się sprawdzają: infrastruktura, napęd, sygnalizacja, telekomunikacja, materiały, projektowanie, produkty wymagające certyfikacji, konserwacja czy konsorcja realizujące większe projekty.
Powinny one również już teraz przejrzeć swoje referencje, zwłaszcza jeśli nowe przepisy umożliwią im uzyskanie kwalifikacji na złagodzonych warunkach. Firmy dostarczające produkty lub systemy powinny przygotować się na zaktualizowane procesy certyfikacyjne, natomiast więksi wykonawcy powinni liczyć się z rosnącym naciskiem na BIM, wspólne środowiska danych oraz coraz większą cyfryzację koordynacji projektów.
Podsumowując
Správa železnic nie ogranicza się jedynie do dostosowywania dokumentacji przetargowej. Przeprowadza ona gruntowną zmianę modelu zamówień publicznych, aby przyciągnąć większą liczbę dostawców, zwiększyć konkurencję oraz zapewnić większą rolę wyspecjalizowanym firmom.
Dla rynku oznacza to nowe możliwości – ale tylko dla firm, które odpowiednio się do tego przygotują. Największe korzyści odniosą te przedsiębiorstwa, które wcześnie zrozumieją nową strukturę, wdrożą odpowiednie systemy i zapewnią sobie odpowiednią pozycję, zanim rozpocznie się kolejna runda przetargów.