Według danych Urzędu Transportu Kolejowego (UTK) w 2024 r. koleją przewieziono łącznie 223,5 mln ton ładunków, co oznacza spadek o 3,5% rok do roku, podczas gdy praca przewozowa wyniosła 58,3 mld tonokilometrów, co oznacza spadek o 5,4% w porównaniu z 2023 r.
Spadek wolumenu węgla kamiennego o ponad 12,9 mln ton
Grupa obejmująca węgiel kamienny, węgiel brunatny, ropę naftową i gaz ziemny odnotowała wolumen 64,2 mln ton w 2024 r. Oznacza to spadek o około 12,5 mln ton w porównaniu z 2023 r., przy czym węgiel kamienny stanowił 97,5% wolumenu. Jego udział w całkowitych przewozach kolejowych spadł do 28,7%, po raz pierwszy spadając poniżej poziomu 30%. W 2015 r. grupa ta odpowiadała za ponad 40% wolumenu przewozów kolejowych.
Pod względem pracy przewozowej grupa ta również spadła na trzecie miejsce z 10,5 mld tonokilometrów i 18,1% udziałem, co oznacza spadek z 24,6% w 2023 roku. Średnia odległość na tonę węgla spadła ze 196 km w 2023 r. do 161 km w 2024 r.
Rudy metali przewyższają węgiel w transporcie
Po raz pierwszy poza latami pandemii, kategoria rud metali i innych produktów górnictwa przesunęła się na pierwsze miejsce pod względem pracy przewozowej, stanowiąc 28,3% całości. Całkowity wolumen w tej grupie osiągnął 62,4 mln ton (+2,2% rok do roku), tuż za wolumenem węgla. W grupie tej kruszywa (żwir, piasek, glina) stanowiły 83,3%, a ruda żelaza 9%.
Praca przewozowa w tej grupie wzrosła do 16,5 mld tonokilometrów, co stanowi wzrost o 9% w porównaniu z 2023 r.
Paliwa rafinowane utrzymują pozycję, niesklasyfikowany ładunek rośnie
Koks i produkty rafinacji ropy naftowej uplasowały się na trzecim miejscu pod względem przewiezionego wolumenu z wynikiem 31,3 mln ton, co stanowi 14% całości. Pomimo spadku wolumenu o 2,8% rok do roku, grupa utrzymała swoją drugą pozycję pod względem pracy przewozowej z 11,5 miliardami tonokilometrów i 19,7% udziałem.
Ładunki niesklasyfikowane - często odpowiadające przesyłkom intermodalnym - wzrosły do rekordowych 22,8 mln ton, stanowiąc obecnie 10,2% całkowitej masy. Kategoria ta osiągnęła również 7,9 miliarda tonokilometrów, co stanowi 13,5% pracy przewozowej, wspieranej przez rosnące wykorzystanie usług transportu kombinowanego.
Chemikalia, materiały budowlane i sprzęt z silnym wzrostem
Transport chemikaliów i tworzyw sztucznych wzrósł o 14,5% rok do roku do 10,8 mln ton, odwracając wcześniejszy spadek. Ich udział w całkowitym wolumenie osiągnął 4,8%, a praca przewozowa wzrosła o 11,3% do 3,37 mld tonokilometrów.
Transport produktów wykonanych z minerałów niemetalicznych (np. cementu, gipsu) wzrósł o 38,9%, a materiały budowlane jako podgrupa wzrosły o 74,1%. Odpowiedni wzrost pracy przewozowej wyniósł 31,5% rok do roku.
Przesyłki kolejowe maszyn, urządzeń elektronicznych i sprzętu wzrosły o 61%, podczas gdy meble i towary różne odnotowały wzrost o 43,7%. Przesyłki pocztowe (listy i paczki) wzrosły o ponad 429%.
Udział frachtu międzynarodowego zbliża się do połowy całkowitej pracy
Przewozy międzynarodowe - w tym eksport, import i tranzyt - stanowiły 44% całkowitej pracy przewozowej i 35,5% masy towarowej. W eksporcie prym wiodły koks i produkty rafinacji ropy naftowej (7,4 mln ton, 2,5 mld tonokilometrów) oraz ładunki niesklasyfikowane (7,1 mln ton, 2,3 mld tonokilometrów).
Import był zdominowany przez niesklasyfikowane ładunki (9,7 mln ton) oraz rudy metali i inne produkty górnicze, przy czym w szczególności import rudy żelaza wykazał duży udział, wynoszący ponad 92% całkowitego ładunku rudy żelaza.
