Wspólnota Europejskich Przedsiębiorstw Kolejowych i Infrastrukturalnych (CER) opublikowała szereg propozycji mających na celu sprostanie utrzymującym się wyzwaniom w transgranicznych operacjach kolejowych w UE i krajach sąsiednich.
Cel umów transgranicznych
Umowy transgraniczne mają kluczowe znaczenie dla zapewnienia ciągłości operacyjnej w międzynarodowym ruchu kolejowym, umożliwiając pojazdom i maszynistom przejazd do sąsiednich państw bez pełnego zezwolenia krajowego. Umowy te mogą zezwalać na dostęp do pobliskiej infrastruktury zagranicznej, zmniejszając koszty i obciążenia administracyjne.
Chociaż istniały one w różnych formach przed przyjęciem ogólnounijnych przepisów, czwarty pakiet kolejowy przeniósł nadzór nad nimi z zarządców infrastruktury (IM) na krajowe organy ds. bezpieczeństwa (NSA). Proces ten pozostaje jednak niespójny w poszczególnych państwach członkowskich.
Kluczowe propozycje CER
1)Przejrzyste i ustandaryzowane umowy
- ERA powinna zapewnić istnienie umów dla każdego odcinka granicznego i opublikować jasne wymagania dla przewoźników kolejowych (RU), nie ograniczając się do autoryzacji pojazdów.
- Jednolita europejska struktura tych umów powinna zostać zdefiniowana i stosowana przez wszystkie krajowe organy ds. bezpieczeństwa.
- Umowy powinny być publikowane w językach urzędowych obu krajów graniczących.
2)Zezwolenie na użytkowanie pojazdu w ruchu granicznym
- CER proponuje, aby zezwolenie ograniczało się do stacji granicznych, a nie wymagało pełnego zezwolenia dla całej sieci sąsiedniego kraju.
- ERA powinna być uprawniona do bezpośredniego wydawania takich zezwoleń granicznych, jeśli zostanie wybrana przez wnioskodawcę.
- Terminy podejmowania decyzji o udzieleniu zezwolenia powinny zostać zharmonizowane w całej UE (maksymalnie jeden miesiąc na sprawdzenie kompletności, cztery miesiące na podjęcie decyzji).
3)Pojedyncze certyfikaty bezpieczeństwa (SSC)
- SSC powinny automatycznie zezwalać na operacje do wyznaczonych stacji przez granicę, jeśli wnioskodawca wskaże to we wniosku.
- ERA powinna wydać wiążące wytyczne, aby zapewnić spójność praktyk NSA w zakresie dostępu do granic.
4)Systemy komunikacji
- W przypadku krótkich operacji transgranicznych należy utrzymać zwolnienia z pełnych wymogów językowych. Personel na stacjach granicznych może nadal używać języka maszynisty, co jest już dozwolone na mocy dyrektywy w sprawie maszynistów (TDD).
5Zmiany w infrastrukturze i stacjach
- Modyfikacje infrastruktury (np. nowe stacje lub place) muszą być przewidziane i uwzględnione w zaktualizowanych umowach, aby uniknąć zakłóceń operacyjnych.
Przykłady wyzwań związanych z odcinkami granicznymi
- Szwajcaria-Włochy (Domodossola-Brig): 30-kilometrowy odcinek wewnątrz Włoch działa zgodnie ze szwajcarskimi przepisami i sygnalizacją. Pojazdy autoryzowane w Szwajcarii mogą korzystać z tego odcinka bez pełnej włoskiej zgody, umożliwiając elastyczne zmiany lokomotywy i załogi w Domodossola.
- Francja-Włochy (Ventimiglia-Parco Esterno): Ze względu na przeniesienie stoczni o 800 m i nowe wdrożenie ETCS, lokomotywy wymagają teraz ogólnokrajowego zezwolenia we Włoszech, mimo że środowisko techniczne pozostało niezmienione. CER wzywa do aktualizacji istniejącej umowy w celu odzwierciedlenia tej zmiany.
- Niemcy-Polska-Czechy: Lokomotywy towarowe zostały zablokowane przed wjazdem na pobliskie stacje graniczne z powodu braku ETCS, pomimo zgodności technicznej. Bez zaktualizowanych umów wymagana była pełna krajowa autoryzacja, co doprowadziło do anulowania planu serwisowego.
- Niemcy-Belgia (Akwizgran-Hammerbrücke): Belgijski prąd i sygnalizacja rozciągają się na Niemcy, umożliwiając belgijskiemu taborowi dotarcie do Akwizgranu bez konieczności korzystania z pociągów wielosystemowych. Jest to przykład elastycznej integracji infrastruktury.
CER podkreśla, że harmonizacja i rewitalizacja umów transgranicznych jest niezbędnym krokiem w kierunku stworzenia prawdziwie interoperacyjnego jednolitego europejskiego obszaru kolejowego. Wzywa Komisję Europejską, ERA i krajowe organy ds. bezpieczeństwa do priorytetowego traktowania przejrzystości, elastyczności operacyjnej i spójności regulacyjnej w tych umowach.
